Photos from Brazil.
For the time being here's an email-report I sent back home, in Dutch. Sometime, maybe never, I'll translate it into English. Photos are below.Augustus 2003 (Amazonas)
Ik besluit niet om wat tochten rond de Venezuelaanse / Braziliaanse grens te maken. Misschien op de eventuele terug. De bus van C.Bolivar naar Manuas duurt 25 uur, inclusief het wisselen van bus bij de grens. Zo'n 18 jaar geleden was ik ook in Manuas. Ik heb er toen weinig van meegekregen omdat ik destijds direct bij aankomst in mijn hotel met een jungletocht ging en bij terugkomst gelijk naar het vliegveld ging. Manuas heeft veel oude gebouwen. Helaas heeft de meerderheid meer dan een grote onderhoudsbuurt nodig. De haven ziet er wel wat beter uit dan wat ik me van toen kan herinneren. Het duurt niet lang voordat ik een boot richting Peru vind. Het lukte me niet om vooraf de boot te zien en met de kapitein te spreken om rechtstreeks met hem over de prijs te onderhandelen zoals de handboeken aanbevelen. Dit deel van de haven is tegenwoordig hermetisch afgesloten als je nog geen bootticket gekocht hebt. Toch heb ik uiteindelijk minder kunnen betalen dan de 'vaste' prijs die je bij de ticketoffices moet betalen. Dit door een ticket naar een plaatsje wat verder dan halverwege te kopen en van daaruit een toeslag aan de kapitein te betalen. Ook heb ik wat overnachtingen in een hotel uitgespaard door al enkele dagen eerder aan boord te gaan. Dit kon via via i.o.m. de kapitein. Bijkomend voordeel van dit laatste was behalve het kunnen uitzoeken van een goede plek voor je hangmat was dat je het leven en de mensen vooraf aan boord leert kennen. Zij jou ook. Hierdoor ben ik met 1 van de mede-eigenaren van de boot in de nacht voor vertrek naar een nachtclub gegaan. Een nachtclub in Manaus is een belevenis op zich. Tevens heb ik mijn rugzak op een wat secuurdere plek kunnen plaatsen.
Ik bleek de aller eerste betalende klant te zijn. M.a.w. het zou de maiden-voyage van de B/M Oliveira zijn. De dagen dat ik vooraf aan boord was heb ik gezien hoe o.a. de wc's, tv's, sloten op deuren en keukenblad nog geplaatst werden.
Apart was dat de 1e keer dat ik aan boord stapte, omhoog moest stappen. De laatste keer zo'n 2 meter omlaag. Zoveel belading was aan boord gezet.
Eind augustus 2003 (Amazonas, vervolg)
1e week september 2003 (Drielandenpunt, vervolg)
Gedurende de paar dagen dat voor vertrek uit Manaus heb ik er flink wat rondgewandeld. Manaus heeft zeer veel mooie oude gebouwen. Bijna alle bieden zeer veel uitdaging voor de doe het zelver. Helaas vind ik dat het klimaat en de uitlaatgassen wat te wensen overlaten. Manaus is ook de eerste stad in Zuid-America waar ik vond dat je in restaurants ook per gewicht kunt eten. Hoe meer je in één keer eet, hoe voordeliger je uit bent daar het bord ook meetelt. Soms waren die glazen borden behoorlijk zwaar.
De Dom Manuel met dezelfde bestemming als ons heb ik een uur voor ons zien uitvaren. Blij dat ik voor de Oliveira gekozen had. Dom Manuel is een veel oudere schuit en duidelijk overvol. Een half uur voor de officiële vertrektijd was alles aan boord. De bemanning was bezig de trossen los te gooien, totdat ik de kapitein vertelde dat er twee toeristen ontbraken. Die kwamen zo'n 20 minuten later aanslenteren. Tenslotte vertrekt er in Zuid Amerika toch niets op tijd.
De reis op de Amazone verliep voorspoedig. De uitzicht is best indrukwekkend. Een zeer breed rivier met een bijna onophoudende rij bomen langs de kanten. Echt verveeld heb ik me niet. Mede ook omdat ik in Manaus in een 2e hands boekenwinkel twee boeken erbij gekocht had. Je kijkt toch tenslotte niet continu naar de omgeving. De twee andere Britten die aan boord waren, bleken zich na twee dagen wel wat meer te vervelen. Zij hadden verzuimd hun boeken die ze op hun bootreis vanuit Belem naar Manaus reeds uitgelezen hadden, te ruilen. Toen dit duidelijk was hebben ze mijn boeken gelezen. De vierde en laatste toerist die ook in Manaus aan boord ging ondervond hetzelfde als de Britten. Hij had echter te veel moeite om mijn boeken te lezen. De japanner met zijn vreemde bolle sportbril kende maar weinig engels. Communicatie met hem ging met een mix van Spaans en engels.
Behalve bomen en water waren er soms ook wat (roze) dolfijnen, diverse vogels en enkele verdwaalde vlinders te zien. 's Nachts in de zoeklichten van de boot, die om de paar minuten even branden om op ons afstormende drijvende boomstammen te zoeken en de oever af te tasten t.b.v. het navigeren, trokken veel insecten aan. Doorgaans bleven die voor en hadden wij er geen last van.
Lastiger waren de insecten die op de felle lampen rondom de bar op het achterdek afkwamen. Daar zaten soms zeer vreemde grote tussen. Apart was het vuurvliegje dat een tijdje tussen de hangmatten door vloog om tenslotte even op de hand van één van de Britse toeristen te landen. Opvallend was het ontbreken van muggen, op een uurtje na rondom zonsondergang.
De dagen waren zeer aangenaam. Gewoon met een t-shirt en korte broek wat rondlopen en in je hangmat lekker liggen lezen. Mijn hangmat had ik trouwens al bij mijn laatste stop in Venezuela gekocht met de gedachte dat door de zwarte markt die daar wel voordeliger zijn. In Manaus bleken ze ongeveer evenveel te kosten. 's Nachts was een ietwat ander verhaal. Je gaat slapen in een t-shirt om vervolgens twee keer van de kou wakker te worden en iets extras aan of over je heen te trekken. Na de eerste nacht bereidde ik me voor door zowel mijn slaaplaken als mij handdoek over de buizen boven mijn hangmat te draperen.
De handdoek had ik in Manaus gekocht. Ik wou aan boord mijn kleine dure 'zeem'handdoek niet kwijtraken terwijl die te drogen hing. Ondanks alle verhalen heb ik op deze bootreis van niemand gehoord dat ze spullen waren kwijtgeraakt. De bord en het bestek dat voor de bootreis gekocht had, ik had gelezen dat er geen aan boord waren, had ik niet nodig. Alles was aan boord en nog nieuw.
Zoals ik al schreef verliep de reis voorspoedig, bijna zonder incident. Lig je daar lekker in je hangmat te luieren en lezen, hoor je opeens de motoren zwijgen en direct in de achteruit gaan. Daar de hangmatten in de breedterichting van de boot liggen, gaan die hierdoor uit 'zichzelf' lekker zwaaien. In de voorwaarts beweging wilden ze opeens nog verder naar de 90 graden. Dit was het moment dat we vastliepen. Eindelijk wat spanning. De sloep dat de hele tijd achter ons aan bengelde werd ingezet om de diepte rondom te peilen.
Niet veel later kwamen we eigen kracht los. De kapitein gooide de kont van de boot met volle kracht linksom. We bleken bijna midden op het rivier tegen de linkerkant van een zandbank te zijn aangelopen. En dat terwijl wel normaal vlakbij één van beide kanten varen.
Bijna zes dagen later komen we in Benjemin Constant, Brazilië, aan. Daar zouden we blijven totdat er van alles gelost was, tot de volgende middag. 's Avonds zouden we een partijtje voetbal houden, enkele passagiers tegen de bemanning. Hier kwam echter niets van terecht. Benjemin Constant bleek haar jaarlijkse tweedaagse culturele feest te houden. Alles blijkt om een grote danswedstrijd te draaien. Een wedstrijd tussen twee kampen, voor ons de roden tegen de groenen. Beide teams dansen om de buurt. Een dans duurt ongeveer 2 1/2 uur. Niet zomaar een dans dus. De deelnemers komen in groepjes de arena binnen. Elke groep heeft specifieke kleding aan dat wat uit de historie van de buurt te maken heeft. Alles rondom een thema. Ik had wel wat medelijden met de groepjes die het eerst binnenkomen. Iedereen blijft er in beweging totdat alle groepen van de team binnen zijn. Het gehele spektakel heeft wat van de carnaval in het Sambadrome van Rio weg.
De volgende ochtend besluiten we, de vier toeristen, een boottaxi naar Tabatinga te nemen en niet op vertrek van Oliveira te wachten. Tabatinga is tenslotte maar ruim een uur van Benjamin Constant verwijderd.
1e week oktober 2003 (Drielandenpunt)
De Japanner raakten we kwijt nadat we onze Braziliaanse exitstempels hebben. Hij had geen zin om met ons een taxi naar een hotel te nemen. Zo liep hij ook liever de paar km van de haven naar de douane post dan met ons een taxi te delen. Hij had blijkbaar veel minder dan ons te besteden, al kostte een gedeelde taxi maar 50 Eurocent.
Tabatinga (Brazilië) en Leticia (Colombia) blijken aan elkaar vastgegroeid te zijn.
De grens vinden we pas na een paar dagen. Wij besluiten een hotel in Leticia te nemen. Samen delen we een kamer. De stad/steden verkennen we op wat gehuurde motoren. Of waren het scooters? Ook gaan we samen op jacht naar een jungletoer.Al hoef je daar niet echt op jacht voor tegaan. Ze vinden jou ook wel. Al zijn er gelukkig veel minder toeroperators dan in Manaus.
We besluiten in zee te gaan met een vrije jonge man. Hij kwam tenminste nog oprecht enthousiast over, terwijl de duidelijk wat meer gesettelde toeroperators hun verhaal afdraaiden. Onze keus bleek niet zo slecht. Uiteindelijk belanden we naar een lange 'speed'boot tocht bij het dorpje Ladario aan de Itacoai rivier. Navraag in het dorp leert ons dat we pas het vijfde groepje toeristen die daar aandoet. Ladario is een kolonisten (settlers) dorpje van zo'n 12 gezinnen. Dat ze niet op ons komst voorbereid waren bleek ook toen we een tweetal kanos voor de volgende dag probeerden te regelen. Die waren allemaal in gebruik voor de visserij. Met onze gids, Angelo, ga ik een dorpje stroomafwaarts naar het vorige dorpje om daar wat te regelen. Helaas blijkt daar dezelfde situatie te zijn. Terwijl ik daar ben zie ik veel roze dolfijnen spelen en bij de monding van een stroompje in het rivier vissen. Terwijl er eentje uit het water springt zie ik dat hij/zij een kruising is tussen de grijze en roze dolfijn. Helaas willen ze niet springen daar waar ik mijn camera gereed houd.
Terug naar ons dorpje wordt een bootje met een buitenboordmotortje geregeld. Achteraf vond ik dat niet eens zo slecht want het blijkt dat we anders nogal wat hadden moeten kanoën, vaak tegen de stroming in. De bedoeling van de kanos was dat je van de stilte om je heen kunt genieten en tevens dat we niet alle dieren in de buurt direct verjagen. De relatieve stilte van het oerwoud merken we wel zodra we aan wal gaan. Dieren zien we wel, al is het niet zoveel als ik in Los Llanos zag en nog veel minder dan wat ik met Jan-Erik en Ingrid in Zuid-Afrika zag. We zagen zwarte apen met zeer lange staarten (ik heb hun officiele naam niet meegekregen), muggen, capi-bauwa (of hoe die grote rodents ook mogen heten), alligators (volgens mij waren het krokodillen), muggen, cougar sporen, nog meer muggen en vele vogel soorten.
Één nacht overnachten we in het oerwoud. Onze hangmatten spannen we tussen de bomen terwijl de twee extra gidsen die vanuit het dorpje met ons meekwamen een noodschuilplaats maken voor het geval dat het gaat regenen. Nauwelijks hebben we een vuurtje branden, de hangmatten hangen en de schuilplaats gereed of het begint te regenen. Snel wordt alles onder de schuilplaats gelegd/gehangen.
De schuilplaats gemaakt met materiaal uit het woud en een groot stuk plastic blijkt te klein en tamelijk lek. Onder onze schuilplaats eten we onder het licht van onze zaklampen een snak. De duisternis was snel ingevallen. De bui duurt maar en uur, vervolgens blijft het ligt motregenen. Er wordt besloten de visnetten die we in het meer hadden uitgelegd te controleren.
We zouden de gevangen vis bij onze kampvuur voorbereiden. Ik blijf achter om het vuur te blijven aanwakkeren en om drinkwater te maken. Ja, onze gids had bijna alle drinkwater in het dorpje achtergelaten. Gelukkig had ik een waterfilter mee. Vlak voordat ze weggaan komt onze gids naar mij toe en overhandigd een kogel. "Voor het geval", zegt hij. Ik vraag wat ik ermee moet en hij wijst naar het geweer dat nog droog in de schuilplaats ligt. Het blijkt dat ik als enige achterblijf. En er nogal wat cougars alsmede enkele pumas in deze wouden zijn.
Een schitterende belevenis, bijna twee uur zo moederziel alleen in het oerwoud (ze bleken ook nog op krokodillenjacht te zijn gegaan, zonder succes). Het vuur brandend zien te houden, regen- en meerwater filteren en om de 10 minuten met een zaklantaren om je heen schijnen om bespiedende ogen te zoeken. Het (na-)regen zorgde er wel mede voor dat je overal om je heen vreemde geluiden hoorde. Dat was maar even wennen. En dan waren er nog de geluiden die van de kant van het meer kwamen. Ik had al gezien hoe groot de krokodillen hier kunnen zijn.
Mijn poging om het vuur brandend te houden was zeer goed gelukt. Toen ze terug kwamen wakkerde er een flinke vuur. Helaas voor niets, want er was al besloten om het kamp op te breken om bij een oude dame aan de andere kant van het meer te overnachten. Het leek er namelijk op dat er veel meer regen zou vallen. Haar huis was een grote schuilplaats op palen, zonder muren, maar wel met een hoge dak. De oude dame bleek echt een oude dame te zijn. We werden ontvangen met (door ons zelf meegebrachte) hete chocola. De andere Britten gingen echter direct slapen en wij deelden sterke verhalen. 's Ochtends werden we vroeg wakker met een schitterende uitzicht over het meer.
Samen besloten we het volgend geplande nacht aan het strand alsnog niet door te laten gaan maar weer bij het dorp te slapen. Er werd namelijk weer regen verwacht, maar even belangrijk was de aanwezigheid van veel zeer gemeen stekende muggen.
We namen afscheid van het dorp door de meegebrachte cadeautjes aan de kinderen uit te delen. Niet zomaar, ze moesten er wel wat voor doen. Bijvoorbeeld het winnen van spelletjes. We hadden t-shirts (op advies van onze gids), speelgoed en wat snoep meegenomen. Alles viel in zeer goede aard, al was de oudste wat teleurgesteld. Voor haar hadden we niets behalve wat snoep. De gids troostte haar door te zeggen dat hij volgende keer wat voor haar meeneemt. Onze in Leticia gekochte grote zaklantarens laten we achter voor de jongemannen die als extra gids meekwamen. Ook, op verzoek, een paar laarzen en een kapmes.
Na terugkomst in Leticia besluiten de twee Britten naar Lima te vliegen om hun reis te vervlogen. Ik blijf er nog even en ga naar het nationale park Amacayacu (rivier van de hangmatten). Ik blijk er de enige toerist te zijn. En daar de enige tochten die je daar kan doen met een gids zijn, zou het een dure aangelegenheid worden. Je betaald er niet pp, maar per gids. Of er 1 persoon of 6 zijn, de gids ontvangt hetzelfde. Niets dan het entreegeld en de overnachtingskosten gaat naar het park. Ik doe er twee korte tochten, waarvan één 's nachts. In de nachtelijke riviertocht zien we niets dan duisternis en een grote katvis gevangen op een vaste lijn die de gids al eerder had uitgezet. De dagtocht was ook een grote teleurstelling. Behalve dat het er zeer heet was, tegen de 40 graden, bleek de tocht over en door de boomkruinen niet mogelijk. De loopplanken bleken al een tijdje verrot te zijn. De accommodatie in het park zijn op traditionele wijze gebouwd. Dat ze tegen een stootje kunnen bleek gedurende de storm de laatste nacht dat ik er was.
Ondertussen had ik besloten om het volgend gedeelte van mijn tocht te vliegen. De vliegreis zou evenveel kosten als met de snelle speedboat dat anders geadviseerd wordt. Zo kon ik tenminste de Amazone en het oerwoud ook van boven zien.
Voordat we er elk onze eigen gang gaan volgen we in een tweetal kroegen een voetbal wedstrijd. De eerste helft in een kroeg in Colombia, de tweede in eentje in Brazilië. Onze keuze volgorde bleek een treffer te zijn. Eerst scoorde Colombia, waarna Brazilië in de tweede helft de winst naar zich toe wist te trekken. Wel apart om Colombia - Brazilië direct aan de betreffende grens te zien. We hadden verwacht dat de Brazilianen uitbundiger zonden zijn dan de Colombianen als ze scoorden. Het tegendeel was waar.
Wat ik in het vorige bericht vergat te vermelden (en vast veel meer vergat) was dat het dorp waar we logeerden het laatste dorp stroomopwaarts was waar blanken zich mogen vertoeven. Bij ons vertrek zijn we met de boot nog een kwartier verder stroomopwaarts gegaan waar een groot bord ons vertelde dat we niet verder mochten. Een paar honderd meter verderop is een ziekenhuis te zien waar native indianen bij ziekte worden opgevangen. Nou èn, één van de nog overgebleven kannibaalstammen woont er in de buurt en zijn hebben het niet zo op blanken.
In het dorpje waar we verbleven hadden we eerder artsen uit het ziekenhuis gesproken. Zij waren in het dorpje i.v.m. een inentingsprogramma van de lokale kinderen. Zij bevestigden ons het e.e.a. wat we in een privé-museum in Leticia over de kannibalen hadden gehoord. De stam houdt er wat eigenaardige regels op na. Als je die niet strikt naleeft kan het je je kop kosten. Zo mag je niet zonder uitdrukkelijke toestemming op het grondgebied van een stamlid komen. Kost je je kop. Alsof wij weten wie wat geclaimd heeft, laat staan alle andere regeltjes. Alles gaat binnen de stam nog volgens oeroude tradities. Hulp (lees medicijnen) van het ziekenhuis wordt alleen geaccepteerd als ze toegediend worden als een hulpmiddel bij een ritueel.
In voornoemde privé-museum heb ik één van de hallucinerende middelen van sjamanen uit andere stammen mogen proberen. In een holle bot of aardewerkbuisje wordt een stofje gestopt. Het buisje wordt in één van je neusgaten geplaatst, de andere dichtgehouden, een ander blaast er (zeer hard) in en slaat direct daarop hard op je achterhoofd. Wat van het stof en een heleboel tranen komen uit je ogen. Vervolgens wordt dit voor het andere neusgat herhaald. De anderen hebben het maar niet geprobeerd. Behalve de tranen en wat zere ogen merk je niets. Tot zon tien minuten later. Ik werd wat draaierig. Dat duurde ongeveer een half uur. Last van hallucinaties had ik niet. Al vond ik wel wat van de opgemaakte dieren erg groot uitzien en de traag rondzwemmende alen erg snel op de hun toegediende levende visjes toehapten. De andere bevestigden dat ze inderdaad groot en de alen erg vlot waren. De eigenaar van het museum pakte nadat hij mij 'geholpen' had een ander pijpje. Dit bleek een doe het zelf pijpje te zijn. Hij gaf zichzelf ook een flinke dosis.
Ter afsluiting van de rondleiding door zijn museum kregen we elk een drankje aangeboden. Dit bleek een aphrodite te zijn. Best lekker. We kregen pas te horen wat het was nadat we een tweede genomen hadden. Misschien een verklaring waarom we die nacht zoveel succes (aandacht) in discotheek Oasis hadden.
South-Am (Country overview)
Venezuela (21-02-2003 thru 15-08-2003) [Overview]
Brazil (16-08-2003 thru 28-08-2003) [This page]
Peru (29-08-2003 thru 04-12-2003) [Overview]
Bolivia (02-12-2003 thru 29-02-2004) [Overview]
Chili (01-03-2004 thru 24-04-2004) [Overview]
Argentina (10-03-2004 thru 08-05-2004) [Overview]