[Page Banner Image]

[Home Icon][TOC Icon]

[Under Construction]

De tijden:


De tegenwoordige tijd (le présent) zul je altijd moeten stampen. Toch vallen ook daar regelmatigheden in te ontdekken. Ga nu eens uit van alle werkwoorden die niet eindigen op -er. Dat zijn er een boel hoor. Je zult ontdekken - zo je dat al niet gedaan hebt - dat de uitgang vrijwel altijd het volgende beeld te zien geeft:

je + s
tu + s
il + t, maar deze eind - t vervalt als de stam eindigt op een -d of een -t
nous + ons, behalve bij être
vous + ez, behalve bij dire, être, faire (vous dites, vous êtes, vous faites)
ils + ent

Dat vereenvoudigt de zaak:
neem nu finir.
Of je leert uit je hoofd: je finis, tu finis, il finit, nous finissons, vous finissez, ils finissent,
óf je leert: finir heeft twee stammen: fini- en finiss- en je zet het rijtje erachter.

Het is maar wat je prettig vindt. In de schema's laat ik aan jou over om uit te maken hoeveel stammen een werkwoord heeft, maar het zijn er nooit meer dan drie.

De enige écht onregelmatige werkwoorden zijn de meest gebruikte: hebben, zijn, doen en gaan; avoir, être, faire et aller. Deze zul je altijd helemaal moeten stampen in de tegenwoordige tijd. De overige tijden vallen weer af te leiden.


Er zijn drie verleden tijden, waarvan je er in de tweede klas twee dient te kennen: de passé composé en de imparfait. In de derde klassen komt daar de plus que parfait bij .In deze site wordt het gebruik van deze tijden buiten beschouwing gelaten. Onthou alleen, dat het gebruik fundamenteel anders is dan de Nederlandse vertalingen die je er voor het gemak onder vindt.


De passé composé bestaat altijd uit twee werkwoorden (de naam passé composé ook, dus dat moet te onthouden zijn).
Het eerste werkwoord wordt vervoegd, het is altijd éen van de twee avoir of être. Als guide-âne kun je gebruiken dat als je in het Nederlands zegt "Ik ben ge..."dat dan het Frans vrijwel altijd begint met "je suis ...". Natuurlijk zijn hier uitzonderingen op. In het schema zijn deze in de vertaling vet gedrukt.
Het tweede werkwoord is een voltooid deelwoord (denk aan het Nederlandse ge- : gevallen, gelopen, enz.). De vorming is bij de -er werkwoorden altijd als volgt: haal -er weg en zet achter de stam een é. Van de overige werkwoorden zal je de vorm moeten stampen. Exemple: parler = spreken; zij heeft gesproken: elle a parlé.


De verleden tijd van de passé composé is de plus-que parfait; deze tijd leer je vanaf de derde klas.

Als je de passé composé letterlijk vertaalt krijg je zoiets als: Hij heeft gelopen; zij was gevallen

Als je de plus-que-parfait letterlijk vertaalt krijg je zoeits als:  Hij had gelopen; zij was gevallen

Je ziet dat de enige verandering bestaat uit het verleden worden van het eerste werkwoord ( de persoonsvorm).

Ken je dus de tegenwoordige tijd (présent) en de verleden tijd (imparfait) van avoir en être dan ben je in staat de passé composé en de plus-que-parfait van een werkwoord te maken, mits je het voltooid deelwoord kent.

Par exemple:

Passé composé

J'ai 

tu as

il a

elle a

nous avons

vous avez

ils ont

elles ont

marché

Ik heb

Jij hebt

Hij heeft

Zij heeft

Wij hebben

U heeft

Zij hebben

Zij hebben - v)

gelopen Je suis

tu es

il est

elle est

nous sommes

vous êtes

ils sont

elles sont

tombé (+e) (+s)

Ik ben

Jij bent

hij is

zij is

wij zijn

jullie zijn

zij zijn

zij zijn - v)

gevallen

Plus-que-parfait

J'avais

tu avais

il avait

elle avait

nous avions

vous aviez

ils avaient

elles avaient

marché

Ik had

Jij had

Hij Had

Zij had

Wij Hadden

Jullie hadden

Zij hadden

Zij hadden

gelopen J'étais

tu étais

il était

elle était

nous étions

vous étiez

ils étaient

elles étaient

tombé (+e) (+s)

Ik was

Jij was

Hij was

Zij was

Wij waren

Jullie waren

Zij waren

Zij waren

gevallen

Dus:     Zij heeft een cadeau gekocht: elle a acheté un cadeau ( let erop: de werkwoorden staan altijd vlak bij elkaar.

            Zij had een cadeau gekocht: elle avait acheté un cadeau.

            Zij is gisteren naar Parijs gegaan: elle est allée à Paris, hier.

            Ze was niet naar Parijs gegaan, maar naar Lille: Elle n'était pas allée à Paris, mais à Lille.

De extra -e in het voorbeeld staat er alleen als het 1e werwoord een vervoeging van être is en het onderwerp vrouwelijk.




De imparfait wordt op 1 geval na afgeleid van de nous-vorm van de tegenwoordige tijd. Je haalt van deze vorm nous weg én de uitgang, dus -ons en je hebt de stam van de imparfait. De uitgangen zijn

je + ais
tu + ais
il + ait,
nous + ions
vous + iez
ils + aient

Grappig is, dat als je naar de laatste letters van deze uitgangen kijkt, je dezelfde regelmaat terugziet als bij de uitgangen van de présent.

De ene uitzondering is (natuurlijk) het werkwoord être: van nous sommes valt nu eenmaal moeilijk -ons af te halen. Voor dit uitermate onregelmatige werkwoord gebruiken we als stam dan ét-. De uitgangen zijn wel regelmatig.



De toekomende tijd (le futur), de zal-vorm, wordt meestal afgeleid van het hele werkwoord (de infinitif-vorm, dus). Dit is direct de stam van deze tijd en van zijn verleden tijds vorm, de futur du passé. Als het werkwoord eindigt op een -e laat men deze vervallen. Zorg ervoor dat de stam van de futur altijd eindigt op een r!
Zodra het een onregelmatige futur-stam betreft, leer hem dan. De uitgangen zijn de uitgangen van het werkwoord avoir in de tegenwoordige tijd, dus:

je + ai
tu + as
il + a
nous + ons
vous + ez
ils + ont



De futur du passé, de zou-vorm heeft dezelfde stam, maar de uitgangen van de imparfait. Zie aldaar.

De vorm van het werkwoord die eigenlijk geen tijd is, de impératif (de gebiedende wijs) wordt weer afgeleid: je gebruikt de je-vorm, nous-vorm en vous-vorm van het werkwoord in de tegenwoordige tijd om opdrachten te geven. In de schema's zie je dan ook deze vormen onderstreept in de kolom van de présent, met daaronder een pijltje dat verwijst naar deze gebiedende wijs. Soms is het onzinnig om een werkwoord in de gebiedende wijs te gebruiken (moet!, laten we moeten; regen!; wil!). Ik heb dan het schema leeggelaten. Staat niets onderstreept, dan is de impératif onregelmatig: leren dus!

[Home Icon][TOC Icon]