Technische gegevens:
Uitvoeringen:
Note:

FOKKER F-27 FRIENDSHIP TURBOPROP

VLM ECF 2008 F-27 Aviodrom
eerste klant voor de F-27 F-27 Para team US Army

De Fokker F27 "Friendship" is een turboprop passagiersvliegtuig van de Nederlandse vliegtuigfabriek Fokker. Het is het best verkochte turboprop passagiersvliegtuig aller tijden.
Het toestel werd in 1954 door Fokkers hoofdconstructeur Cees van Meerten ontworpen, als vervanger voor de Douglas DC-3. Nadat een aantal mogelijkheden waren overwogen, werd gekozen voor een hoogdekker met twee Rolls-Royce Dart motoren en een drukcabine voor 28 passagiers.

Het eerste prototype, PH-NIV, maakte op 24 november 1955 zijn eerste vlucht. Het tweede prototype en tevens eerste productiemodel, was bijna een meter langer, omdat het eerste prototype staartlastig bleek te zijn. In het langere toestel konden ook meer passagiers worden vervoerd. Tevens werd gekozen voor Dart 6 Mk 528 motoren.

Veel romp- en vleugeldelen van de Friendship werden vervaardigd uit verlijmde aluminium sandwich-constructies; een destijds revolutionaire bouwwijze waarmee het gewicht kon worden beperkt. Klinknagels werden niet toegepast. De ontwikkeling van het toestel kostte toentertijd 30 miljoen gulden, dat deels in de vorm van ontwikkelingskredieten aan Fokker werd geleend door de Nederlandse Staat. Een interieurontwerp van Gerrit Rietveld, waarbij door kleurgebruik meer ruimte werd gesuggereerd, is uiteindelijk niet gebruikt, hoewel de Fokker-directie er zeer enthousiast over was. De luchtvaartmaatschappijen die Friendships afnamen, zagen toch liever hun eigen kleurenschema's toegepast.

top

De eerste versie van de Friendship, F27-100 kon 44 passagiers vervoeren, en werd in september 1958 als eerste aan Aer Lingus geleverd. Al snel verscheen ook een versie met Dart 7 Mk 532 motoren, de F27-200. Het meest bekende type is de F27-500. De romp was opnieuw verlengd waardoor het toestel nu 52 passagiers kon vervoeren. Er was weer gekozen voor Dart 7 Mk 532 motoren. Deze versie van de F27 vloog vanaf november 1967.

In 1956 verleende Fokker de Amerikaanse vliegtuigbouwer Fairchild een licentie om het toestel in de Verenigde Staten te bouwen. Op 12 april 1958 maakte de eerste Fairchild F-27 zijn eerste vlucht. Van de Friendship werden in totaal 786 exemplaren gebouwd (waarvan 206 door Fairchild). De F-27 is hiermee het meest succesvolle turboprop passagiersvliegtuig aller tijden. In het begin van de jaren tachtig werd een opvolger voor de Friendship ontworpen; de Fokker 50.

Het Aviodrome in Lelystad beschikt over het derde toestel dat is gebouwd, en bezit ook delen van het prototype. In het Militaire Luchtvaart Museum te Soesterberg staat een F27-30 Troopship. De Nederlandse Fokker F-27 Friendship Assocation kocht in 1995 de 'F-3', een prototype dat werd omgebouwd voor passagiersvervoer en 1 januari 1958 ging vliegen bij de Duitse LTU. Dit toestel staat in het Aviodrome, is overgespoten in de oorspronkelijke fabriekskleuren en vliegt op dit moment niet. Een andere Friendship, de F-5, werd in 2004 gekocht in Australië en vliegt sinds 2005 rondvluchten vanaf het Aviodrome. Het toestel is teruggebracht in de oude kleuren van de NLM, die in 1966 met dit type ging vliegen op binnenlandse vluchten. Het is de oudste Fokker F27 die nog vliegt.


Uitvoeringen:

-F27-100 - oorspronkelijke type, met 44 zitplaatsen
-F27-200 - met Rolls Royce Dart Mk 532 motoren
-F27-300M - "Troopship" (voor de Koninklijke Luchtmacht)
-F27-400 - "combi" met Dart7 motoren en een vrachtdeur
-F27-400M - "Troopship"
-F27-500 - verlengde versie, met 52 zitplaatsen
-F27-500F - gemodificeerde F27-500 met kleinere deuren, die voor Australië werd ontworpen
-F27-600 - vrachtversie van de F27-200
-F27-700 - vrachtversie van de F27-100 met grote vrachtdeur
-F27 Maritime - maritiem patrouillevliegtuig
-F-27, F-27A, F-27B, F-27F, F-27J en F-27M, gebouwd door Fairchild
-FH-227, FH-227B, FH-227C, FH-22D, FH-227E, gebouwd door Fairchild-Hiller

terug naar ^top^


Technische gegevens: (voor een F27-100 / F27-200)


-lengte: 23,8 m / 23,5 m
-spanwijdte: 29,0 m
-hoogte: 8,5 m
-max. startgewicht: 19.050 kg
-max. snelheid: 483 km/u
-vliegbereik: 1715km / 1468 km
-vliegplafond: 8475m / 9935 m)
-motoren: 2x Dart 6 Mk 528 / 2x Dart 7 Mk 532


F-27

Note:

De Fokker F.27 Friendship is, vrijdag 5 mei 2006 verkozen tot, *Beste Nederlands Design* van de twintigste eeuw. De verkiezing werd georganiseerd door het NRC Handelsblad en Premsela, de stichting voor Nederlandse vormgeving. Het succesvolle Fokker-ontwerp uit 1955 won hiermee van topontwerpen zoals de Senseo-koffiezetter, hetNS-logo en de Rietveld-stoel. Van de in totaal 5.649 binnengekomen gingen 1844 stemmen voor het vliegtuig, ontworpen door H.C. van Meerten en het ontwerpteam van Fokker. De Friendship liet de andere finalisten ver achterzich. De allereerste Friendship vloog in 1955; de laatste Friendship rolde in 1986 uit de Fokkerfabriek op Schiphol-Oost. In Nederland is het toestel niet meer commercieel in gebruik. Eén F.27 wordt sinds kort gebruikt voor rondvluchten vanaf Lelystad Airport.

Fokker F-50 Fokker F-70 Fokker F-100 Home F-28 Fokker F-60