|
|
|
|
Experimenteerwerk |
|
TESTS MET DE BUIZEN Kort na de aanschaf van de buizen schreef ik deze mail: "Ik kon het niet laten effe m`n nieuwe buizen te laten gloeien. Hier zijn dus wat foto`s van de TB3-2000 en de GU81m by night. Het spectaculaire effect van de 'rode wangetjes' ontbreekt nog, maar als de anodespanningen er ook opstaan zal dit er ongetwijfeld ook bij komen. Nu effe een 12V schroefmachine accu gebruikt en 2 testsnoertjes. De accu deed er slechts enige tientallen seconden over om volledig leeg te lopen op deze buizen. En ook de snoertjes waren hier niet geheel voor geschikt. Met enig geurrijk protest lieten ze me duidelijk weten deze taak toch eigenlijk niet aan te kunnen. Hoe dan ook, de foto`s zijn het waard:
TB3-2000 by night De GU81m is trouwens geen beginnersbuis. Deze absoluut bizarre Stalinistische weckpot kent een dubbele buisvoet waartussen de blanke draden en contacten met losse klemmetjes aan elkaar zijn doorverbonden. Hoeveel wodka moet je drinken om voor deze oplossing te kiezen???? Of is het meer een klap van een ijsbeer geweest???? We zullen het waarschijnlijk nooit weten. Blank koper en 50 jaar vochtige omgeving laten hun sporen zeker na op de contacten. Goedkope buis is het zeker, maar ook een restauratieklus.
GU81m in gloeitoestand Over dit voorlopige resultaat ben ik zeker te spreken. Het bouwproces begint nu echt te kriebelen. Gezien de extreme zeldzaamheid van de TB3-2000 triodes zullen er geen andere tests mee gedaan worden. Alle gloeispanningen doen het zoals ze het behoren te doen, de buizen zijn verder nieuw en daar buiten valt er aan een triode niet echt heel veel te meten. Matchen is niet noodzakelijk en buiten dat zijn de buizentesters voor deze jongens nog sporadischer verkrijgbaar dan de jongens zelf. Om meer ervaring op te doen en om aan meetwaarden te komen heb ik besloten een simpel prototype te bouwen. De versterker zelf zal in eerste instantie getest gaan worden met de GU81m. PROTOTYPE Hiervoor is de goed verkrijgbare kleine zus gekozen van de TB3-2000, de TB2,5-300. Een 125W triode, goed voor zo`n 40-50Watts op de uitgang. Rechts afgebeeld op de “vergelijkfoto” bij de inleiding. Begin April 2007 was het dan zover: Het is gelukt!!Het prototype draait!!! De TB2,5-300`s hebben het levenslicht gezien en ik hun gloei-licht. De basis-gedachtegang van het TB3-2000-schema heb ik 'ietsjes'uitgekleed en met de onderdelen die ik hier en daar vond is deze creatie ontstaan. Het opstarten van dit ding is ronduit eng te noemen. Waar normale buizen 10-tallen seconden nodig hebben om geluid te gaan geven, doen de TB`s er slechts 3-5 seconden over.
Op de foto hieronder heb ik geprobeerdde totale 'lichtopbrengst' geval enigszins weer te geven. Voor de oplettenden onder ons.....JA er loopt inderdaad een serieuze hoogspanning door BNC-computerpluggen. Deze kunnen probleemloos de 1kV aan. En JA het zijn houten Servische munitiekoffers uit 1953.
TB2,5 by night Nog wel wat afstemwerk te gaan: -Een ronduit irritante brom van de gloeispanning van de TB`s. Dit was wel te verwachten, maar daarvoor is dit experiment dan ook opgezet. -De ingangsbuisjes (2C40 lighthousetriodes) doen te weinig vermogen wat resulteerd in vroegtijdig oversturen. Maar ja, wie heeft er dan ook ooit deze dingen in audio gebruikt??? -Inbranden, inbranden en nog meer inbranden. Nu nog wat weinig bas, scherpjes en slapjes. -Buisvoeten van de TB`s thermisch isoleren van de rest. De bovenplaat wordt WARM!! Positieve punten: -Plenty power (sorry buren) -Snel, breed en redelijk diep geluid, klank is goed ondanks de onbekende buizen (TB2,5-300, 837 en 2C40) -Weinig initiele opstartproblemen: het schema werkt dus goed!! -Met een relatief bizar beperkt budget is er inderdaad een Parafeeder te bouwen. Dus Reinout, je hebt zaterdag iets te doen: voorlopig oordeel geven!!! En neem tosti`s mee om te roosteren, warmte zat. De everzwijnen bewaren we voor de TB3-2000!! E.e.a. is reeds bijgesteld. De brom is grotendeels afkomstig uit de gloeitrafo. Oplossing: Mu-metalen afschermplaten. Een 2e brom komt uit de potmeter. Draden inkorten en 2 ingangstrafo`s moeten hier de oplossing in bieden. Het oversturen komt uit de interstagetrafo`s tussen de 837`s en de TB`s. Oplossing is hier ook simpel: een avondje rommelen met allerlei verschillende interstagetrafo`s. INLUISTEREN VAN DE DRIVERBUIZEN In de EL5-familie zijn zeer veel varianten gemaakt in de loop der jaren. De AL5, EL5, AL5/375, AL5sp, 4689 (EL5/375), OS18/600, EL50, EL6 enz. En vele van deze buizen zijn er in tig uitvoeringen gemaakt. Plaat of mesh-anodes, mica/ceramische/combi-spacers (afstandhouders/montageplaatjes), topcaps. Nu is de vraag “Hoe klinken deze buizen?” En daar gaat tijd in zitten. Een kleine bestaande EL5 versterker (oud project) is aangepast om deze taak te kunnen vervullen. Redelijk simpel gezegd komt er het volgende uit: -Mesh-anode: erg hoge belevingsfactor, soms alleen wat wazig -Plaat-anode: Erg analytisch, strak en soms wat scherper -Mica spacers: Losser geluid -Ceramische spacers: stijf, strak, erg analytisch. -Combispacers: niet in te delen, varieert erg sterk van buis tot buis.
Momenteel is de mesh-anode met combispacers de meest scary versie die ik te horen gekregen heb. Deze versterkt nl ook de emoties achter de muziek op een krankzinnige wijze. Soms heb je met deze buis het gevoel dat je 2 handen om je nek hebt. Met deze gegevens de nodige anderen gesproken. De resultaten zijn ronduit stunning te noemen. Hetzelfde geldt ook voor vele andere buizen als de 300B, EL3/AL4-familie enz. |
