Waterput: Van Madelief naar Clusterbom
   

Van Madelief naar Clusterbom

Over de ironie van een PGGM voorwoord


    Maart 2007 - aanvulling in April 2007

 

INTRODUCTIE
Op zondag 18 maart 2007 werd er in het Vara-programma Zembla aandacht besteed aan de ontdekking dat de nodige pensioenfondsen investeren in de wapenindustrie. Er bleek zelfs met de pensioengelden geïnvesteerd te worden in de productie van landmijnen en clusterbommen (zie Zembla 18 maart 2007 en Intermediair).

LEDENBLAD EIGENTIJD
Toevalligerwijs viel er in de week na de uitzending een uitgave van het pensioenfonds op de deurmat. In het blad 'Eigentijd' verscheen op de eerste pagina een voorwoord van Heino van Essen, de voorzitter van de hoofddirectie van PGGM. Hij schreef daar een stukje met de titel: "Van madelief naar milieu". Het was duidelijk dat op het moment van schrijven hij niets wist van het Zemblaprogramma. Ik vond de ironie toch wel zó schrijnend dat ik zijn voorwoord hieronder toch even onder de algemene aandacht wil brengen. Voor wat betreft zijn klimaatzorgen verwijs ik naar de links bovenin deze pagina.

DE COLUMN

Van madelief naar milieu

Onder het raam van de werkkamer waar ik dit stukje schrijf, bloeit een madeliefje. Niets bijzonders, denkt u misschien. Maar wel bijzonder als je bedenkt dat het januari is. De grillen van het klimaat baren mij ernstige zorgen. Zal ik ooit nog met mijn pasgeboren kleinzoon kunnen gaan schaatsen? Zal hij ooit een witte Kerst beleven of blijft het voor hem bij dromen? Is de wereld waarin hij straks groot wordt nog leefbaar? Wordt hij zelf ooit opa? Zo dwalen mijn gedachten van het milieu naar de samenleving als geheel. En naar de vraag of wij zelf een bijdragen kunnen leveren aan een solide toekomst.

Daarvan ben ik overignes overtuigd. Elk individu kan het verschil maken, op zijn minst voor een ander individu. Iedereen die werkzaam is in onze sector zal dat herkennen: het is immers ons dagelijks werk om het verschil te maken voor een andern. Opnieuw denkt u misschien: niets bijzonder. Maar ik vind het wél bijzonder en ik neem vanaf deze plaats graag mijn hoed voor u af. Voor de toewijding waarmee u uw werk doet, vaak in combinatie met de zorg voor een gezin of de zorg voor anderen. Wij van PPGM proberen op onze beurt u te ondersteunen door te zorgen voor een goed pensioen.

De gelden daarvoor beleggen wij in duurzame projecten, zodat er ook nog een toekomst zal zijn waarin u er onbezorgd van kunt genieten!

Heino van Essen.

NAWOORD
Het is niet mijn bedoeling om de PGGM in een kwaad daglicht te stellen. Het gaat mij vooral om de ironie van 'duurzaam beleggen' en de zorgen over de toekomst voor zijn kleinkind, tezamen met de beleggingen in de wapenindustrie. Om het beeld wat te nuanceren wil ik ook een link plaatsen naar de PGGM-site waarin gereageerd wordt op de uitzending van Zembla. Op de pagina Reactie PGGM op Zembla uitzending van 18 maart kun je lezen dat het bestuur stappen gaat ondernemen om het beleid 'Verantwoord Beleggen' aan te scherpen.

Er wordt ook gesproken over 'Engagement' waaronder wordt verstaan dat er druk wordt uitgeoefend op ondernemingen om hun gedrag aan te passen. In 2006 zou de PGGM op zo'n 350 ondernemingen dergelijke veranderdruk uitgeoefend hebben.

Waterput, maart 2007

AANVULLING APRIL 2007: CLUSTERBOMVERDRAG
Op 6 april 2007 blijkt dat het pensioenfonds ABP gestopt is met het investeren in vier bedrijven die landmijnen produceren. Ze blijven nog wel investeren in bedrijven die clusterbommen maken. Ook de overheid zou zaken doen met bedrijven die in clusterbomproductie actief zijn. Het is me nog niet duidelijk hoe het met het pensioenfonds PGGM is, maar het is in ieder geval een stapje vooruit. Het blijkt dat Nederland een internationaal verdrag tegen de productie van mijnen heeft ondertekend.

Maar was er ook niet sprake van een verdrag tegen het gebruik van clusterbommen? In Oslo, Noorwegen is in februari 2007 een verdrag door Nederland ondertekend met als eerste punt:

1.Conclude by 2008 a legally binding international instrument that will:

i) prohibit the use, production, transfer and stockpiling of cluster munitions that cause unacceptable harm to civilians,...

Ko Colijn heeft er in maart 2007 relativerend over gesproken in Vrij Nederland. Zolang er geen 'onaanvaardbaar leed' wordt veroorzaakt bij de burgers zouden de clusterbommen nog gewoon gemaakt en gebruikt mogen worden.

De pensioenfondsen zouden zich hebben voorgenomen om openheid te geven over de bedrijven waarin ze investeren. Het lijkt me interessant om te zien welke bedrijven actief zijn in de productie van clusterbommen en in hoeverre de pensioenfondsen het anti-clusterbommen akkoord van Oslo dat in 2008 van kracht wordt op dezelfde wijze behandelen als het anti-mijnenverdrag dat door Nederland is ondertekend in 1998. Voor wat betreft dat antimijnenverdrag wordt verwezen naar het zogenaamde 'Verdrag van Ottawa' dat door 133 landen is ondertekend, waaronder ook Frankrijk, Duitsland, Engeland, België en Japan.

In een document van de mensenrechtenorganisatie 'Human Rights Watch' uit 2005 getiteld 'Worldwide Production and Export of Cluster Munitions' is een lijst terug te vinden van bedrijven die op dat moment clusterbommen produceerden, waaronder ook een bedrijf dat in Nederland is gevestigd, 'European Aeronautic Defence and Space NV', dat in 2005 het Nederlandse bedrijf 'Dutch Space' heeft overgenomen.

Andere namen van bedrijven die genoemd worden zijn bijvoorbeeld in Duitsland: DaimlerChrysler Aerospace, Diehl Munitions Systeme, Gesellschaft für Intelligente Wirksysteme, LFK-Lenkflugkörpersysteme GmbH, Rheinmetall GmbH (Germany), RTG Euromunition. In Frankrijk zijn dat bedrijven als Giat Industries en MBDA Missile Systems. Engeland heeft BAE Systems Royal Ordnance, België, Forges de Zeebrugge en Italië Simmel Difesa SpA.

Het was niet eenvoudig om een lijst te bemachtigen van landen die het clusterbomverdrag van Oslo hebben ondertekend, maar het is uiteindelijk toch gelukt, en wel op Oslo Conference on Cluster Munitions. Enkele landen die genoemd worden zijn: Duitsland, Frankrijk, Italië, Engeland, Canada, Finland, Ierland, Mexico, Zweden, Egypte, Noorwegen, Nederland, Denemarken, Oostenrijk, Bosnië en Hercegovina, Peru, België, Costa Rica, Argentinië, Spanje, Zuid-Afrika en de nodige anderen.

Het is interessant om te zien dat er ondanks de afwezigheid van de Verenigde Staten, China en Rusland er toch de nodige clusterbomproducerende landen dit verdrag hebben ondertekend.

Een aanrader is ook het artikel Cluster Munitions Treaty Effort Moving Ahead.

TWEEDE AANVULLING APRIL 2007: OOK GEEN CLUSTERBOMMENINVESTERINGEN MEER
Op 12 april 2007 verscheen ook het bericht in de media dat zowel het ABP als het PGGM ook stoppen met hun investeringen in clusterbomfabrikanten. Dit hele proces n.a.v. de uitzending van Zembla is een mooi voorbeeld van hoe een stukje hebzucht het moet afleggen tegen maatschappelijke verontwaardiging. Laten we hopen dat er in de toekomst nog legio voorbeelden mogen volgen.

Waterput.

Naar boven

 


Ik ben niet verantwoordelijk voor de externe links die hieronder staan genoemd.