Een karakteristiek element van het Zuid-Limburgse landschap is het hellingbos. Bijna overal in het Heuvelland kunnen deze bossen op de hellingen van dalen worden aangetroffen. Deze bossen werden in het verleden niet gerooid, omdat ze zich op steile, moeilijk te bewerken hellingen bevonden. Bovendien had de boer het bos nodig als houtleverancier. Hij maakte balken van het hout, had het nodig voor zijn bakoven, haard en fornuis. Ook in de omgeving van Valkenburg zijn dergelijke hellingbossen nog aan te treffen.
Het Heibos bij het voormalige bejaardentehuis Boslust is een voorbeeld van zo'n hellingbos. Van origine is het een eikenberkenbos. Dit is weliswaar het minst typische hellingbos, maar door zijn hoge ligging kan het relevant zijn voor bepaalde plantensoorten, die nergens anders voorkomen. Voorbeeld zijn de Hulst en de Bergvlier, struiken die zelden in bossen worden aangetroffen.

In het voorjaar bloeien er Slanke Sleutelbloem, Witte Klaverzuring, Daslook, salomonszegel, dalkruid, nagelkruid, wespenorchis, ruig klokje, diverse varensoorten en voorjaarshelmbloem. Ook de Wilde Hyacint en de Boswederik kunnen in dit bos worden aangetroffen. Zeldzamer zijn Witte Vogelmelk en Hengel, die niet elk jaar tot bloei schijnen te komen. Een deel van het oorspronkelijke bos is in cultuur gebracht. Dat is vooral te danken aan de activiteiten van de jezuïeten, die tot aan de Tweede Wereldoorlog in het gebied een groot klooster hadden.

Na de oorlog zouden de zusters Franciscanessen van de H. Joseph hun intrek nemen in het gebied. Voor de kloosterlingen was de aanwezigheid van een grote moestuin van groot belang. De aanplant van naaldbomen stamt ook uit deze periode. Tevens werd een grote vijver aangelegd en zijn in en rond het bos een aantal exotische boomsoorten te vinden. Befaamd is de Mammoetboom, die in de wijde omtrek grote bekendheid geniet. Ook de aanwezigheid van Taxus en Rododendron duidt op in cultuur gebrachte stukken bos.

Tussen het hellingbos en het meer gecultiveerde gedeelte stroomt de Kattebeek. Door deze beek en een aantal bronnen in de weilanden rond het bos is aan de rand van het hellingbos een aaneenschakeling van vochtige weilanden te vinden, evenals een klein broekbos. Daarom kunnen we aan de randen van het bos een aantal vochtminnende planten aantreffen, zoals Smeerwortel, Echte Koekoeksbloem en Dotterbloem. Het gebied is dusdanig gevarieerd, dat het ook aantrekkelijk is voor een groot aantal insecten, zoogdieren en vogels. In het gebied is de aanwezigheid geconstateerd van de Das,Steenmarter, Wezel, Hermelijn, Vos, Konijn en Haas.
Ook zijn er in de loop der jaren sporen aangetroffen van de Ree. Door de ligging van het gebied tussen het grotere Ravensbos en de omliggende akkers, weilanden en hellingbossen richting Emmaberg is het gebied ook van belang als voedselroute van foeragerende dieren. Door de aanleg van de autosnelweg Maastricht-Heerlen in het verleden, groeiende verkeersdruk aan de Nieuwe Weg en het bedrijven van een grootschaligere landbouw is er wel sprake van een extra kwetsbaar gebied.

Tevens is er aan de Stoepert-zijde inmiddels een geheel nieuwe woonkern aangelegd en de plannen voor verplaatsing van grote recreatieve bedrijven naar de Emmaberg zorgen ook voor de nodige onrust. Alhoewel het hellingbos zelf nóg niet direct bedreigd wordt, zijn de ontwikkelingen aan de randen van het bos onrustbarend te noemen.